OPZC Rekem start met hondentherapie

hondentherapie opzc rekem

Sinds kort organiseert het cluster Ouderenzorg 1 keer per maand therapie met honden voor patiënten met dementie. In België staat dit nog in zijn kinderschoenen. Binnen de gehandicaptensector en woon- en zorgcentra is dit al meer gekend. Binnen de psychiatrie is dit nieuw. Nochtans is al eerder wetenschappelijk bewezen dat werken met dieren in de zorg een positief effect heeft op patiënten. De eerste sessie leverde alvast een succes op.

Therapie met dieren

Bij Animal Assisted Therapy (AAT) wordt de therapie ondersteund door de aanwezigheid van een dier. Het dier wordt doelgericht ingezet om bepaalde effecten bij een persoon te krijgen. De begeleider van het dier werkt hiervoor samen met een professionele therapeut.

Volgens Aubrey H. Fine (Fine, A.H. (2010) Handbook on Animal assisted therapy, theoretical foundations and guidelines for practice) een Canadese dokter in de psychologie, is de aanwezigheid van of interactie met dieren vaak al voldoende om het lijden als gevolg van eenzaamheid of een depressie te verminderen, evenals het afnemen van de fysiologische stressreacties. Aangezien storend gedrag bij personen met een dementie grotendeels kan gezien worden als een  reactie die voortkomt uit stress, is het van belang om stresserende situaties zoveel mogelijk te voorkomen. De aanwezigheid van de hond kan rust en ontspanning bieden. Mede omdat een hond weinig verwachtingen heeft: de hond stelt hen bijvoorbeeld niet voor een complexe taak. Daarnaast creëert de hond een kans om zowel de sociale interactie als de betrokkenheid op de realiteit te versterken. Bij mensen die dieper verzonken zijn in hun dementie, verloopt de contactname vaak wat moeilijker. Ze zijn meer in zichzelf gekeerd en hebben minder contact met de buitenwereld. De hond zorgt wel voor contact.

Interactie tussen honden en patiënten met dementie

Voor de therapie met honden startte OPZC Rekem een samenwerking met Leidraad op. Begeleidster Els komt één keer per maand met haar twee honden Stany en Babou naar Ouderenzorg. Beide honden zijn getraind in het omgaan met het onvoorspelbare gedrag van mensen met dementie. Er werd gekozen om te werken met honden omdat een hond herkenbaar is voor iedereen. Veel mensen hebben zelf een hond gehad als huisdier. Honden hebben een hoge aaibaarheidsfactor, ze zoeken zelf contact met mensen, ze voelen emoties aan en zijn makkelijk te trainen. Bovendien komen de honden naar de zorgeenheid, waardoor de patiënten in hun eigen omgeving kunnen blijven, hetgeen hen een zekere veiligheid geeft. Patiënten worden ook niet gevraagd om mee te doen, als de honden binnenkomen, komen patiënten spontaan kijken. De patiënten worden ook gestimuleerd om te helpen, bij het kammen, het geven van snoepjes, het wandelen met de hondenbuggy… Op die manier mogen ze zelf iets doen, zonder dat de omgeving het van hen overneemt.

De maandelijkse therapiesessie is uit twee delen opgebouwd:

  • het eerste deel is een individuele sessie waarbij gewerkt wordt rond het gedrag van de patiënten zelf bv. onrust, doolgedrag, gebrek aan contact… Het is wetenschappelijk bewezen dat het aaien van een dier zorgt voor verlaging van bloeddruk, hartslag, ademhaling…De aanwezigheid van een dier zorgt voor een verbeterd zelfbeeld, een lagere kans op depressie, verminderd gevoel van eenzaamheid en een verhoogde draagkracht. Patiënten worden hierdoor rustiger, de honden trekken hun aandacht waardoor hun gedrag wijzigt;
  • het tweede deel bestaat uit een groepssessie, hierbij ligt het accent op activering, fijnmotorische vaardigheden, verantwoordelijkheid, interactie, contactname, ontspanning… dit gebeurt aan de hand van oefeningen of spelletjes met de honden. Bv. patiënten blazen bellen die de hond gaat vangen.

Tijdens 1 namiddag worden ongeveer 25 tot 30 patiënten bereikt.

Succesverhalen

Marthe Distelmans, ergotherapeut reageert alvast enthousiast: ‘de eerste sessie zorgde al voor veel positieve  reacties, patiënten waar men doorgaans weinig contact mee kan maken, begonnen zelf de honden te aaien. Een vrouw met extreme onrust concentreerde zich een bepaalde tijd op de hond. We lieten haar de hond aaien en verzorgen. Een andere vrouw die voornamelijk in haar eigen belevingswereld leeft en van daaruit bezig is met alles rond haar te verzamelen, gaf haar verzamelingen af om beter met de hond te kunnen spelen. We merken ook dat de patiënten zeer rustig zijn na de sessie, daar waar ze anders vaak druk en onrustig zijn.’

Gisela, vrouw van Albert ‘Mijn man maakt nog weinig contact met de wereld rondom hem, maar als de kleinzoon of een hond in de buurt is, dan reageert hij wel. Daarnet sliep hij nog en ik kreeg hem niet wakker, maar vanaf het moment dat de hond er was, was hij ineens heel alert. Het contact met de honden maakt hem ook heel rustig. Het is fijn dat ze deze therapie doen.’

Meer info over leidraad: www.leidraad.be

Zie ook:
De patiënten komen helemaal tot rust door Stany en Babou, HBVL, 28-04-2016
De patiënten komen helemaal tot rust door Stany en Babou, Het nieuwsblad, 29-04-2016
http://www.limburg-actueel.be/index.php?job=lve&id=13045#.VycpWGdf2M8